Facebook’un iç işleyişinden sorumlu eski eser müdürü Frances Haugen, Facebook’un önceliğinin kamu faydası olmadığını söylemişti.

ABD merkezli TIME mecmuası, bilgileri ifşa edildikten sonra Facebook ve çatısı altında faaliyet gösteren Instagram ile WhatsApp’ta dünya genelinde yaşanan 6 saatlik çöküşün akabinde, Facebook’un kurucusu ve CEO’su Mark Zuckerberg’i tekrar manşetine taşıdı.

‘Savaşı kaybediyoruz, kendini düzeltmeyecek’

HaberTürk’ün aktardığına nazaran, TIME Mecmuası, Facebook’un kurucusu Mark Zuckerberg’i 2010 yılında da yılın şahsı olarak kapağına taşımıştı. 11 yıl evvel ‘Dünyanın değiştiren bir toplumsal teknoloji mühendisi’ nitelendirmesi yapılan Zuckerberg, artık ise ‘Savaşı kaybediyoruz. Kendini düzeltmeyecek’ denilerek, kapak konusu yapıldı.

‘Facebook silinsin mi?’

Kapakta, Mark Zuckerberg’in fotoğrafının üzerinde Facebook silinsin mi? sözü ve altında ‘İptal’ ve ‘Sil’ seçenekleri ile görselleştirilen evrakta, şirketin eski çalışanı Frances Haugen’in, Facebook’un kamu faydası ile şirket kârı ortasında bir çatışma olduğunda kendi çıkarını seçtiği tarafındaki açıklamalarına dikkat çekilerek, Facebook’un önceliğinin, nefret telaffuzuyla ve palavra haberle çaba değil, kâr etmek olduğunu belirtildi.

TIME’s new cover: Facebook won’t fix itself https://t.co/qFgXOZgawa pic.twitter.com/fsc8QLIEkF

— TIME (@TIME) October 7, 2021

ABD Kongresi’nin harekete geçmesi gerektiğine dikkat çekildi

Mecmuanın son sayısındaki evrak yazısında yer alan dikkat cazibeli kimi tabirler özetle şöyle:

“Zuckerberg üzere CEO’lar, hissedarın çıkarını en üst seviyeye çıkarmak için bir yetkileri olduğunu tez ediyor. Her türlü günahı haklı çıkarmak için kâr ve hissedar kıymetine odaklanıyorlar. Fakat Zuckerberg, şirketinin verebileceği ziyan ve sahip olduğu mutlak denetim açısından başka CEO’lardan farklı… Öteki birçok şirket kâr umuduyla Facebook’u taklit ettiğinden, Facebook’u düzeltmek kâfi olmayacak.

‘Manipüle için de kullanıyor’

ABD iktisadının büyük bir kısmı ‘gözetim kapitalizmi’ denilen bir sistemin buyruklarına nazaran işliyor. Nezaret kapitalistleri, kamusal alanlardan ve oburlarının tecrübelerinden ve mülklerinden elde edilen datalar de dahil olmak üzere dokundukları her data modülü üzerinde mülkiyet hakları savında bulunuyorlar. Nezaret kapitalizminin iktisadının gücü, insan tecrübesini bilgilere dönüştürmekten, bu datalardan her insan için modeller oluşturmaktan ve bu modelleri davranışı varsayım etmek ve etkilemek için kullanmaktan geliyor. Reklam verenler bu iddialar için ödeme yapıyor. Nezaret kapitalistleri, modelleri, seçimleri ve davranışları manipüle etmek için de kullanıyor.

‘Demokrasi, nezaret kapitalizminin saldırısı altında’

Akıllı telefonda yaptığımız her şey, yaptığımız her finansal süreç, her seyahat, her reçete ve tıbbi test, internette yahut uygulamalarda yaptığımız her süreç izleniyor ve birçok, bilgi pazarında satın alınabiliyor. Şirketler, bu bilgilerdeki kalıpları aramak için makine tahsilini ve işlerini geliştirmekte bu kalıpları uygulamak için yapay zekayı kullanıyor. Bu süreçte hiç kimse onların tesirinden ve manipülasyonundan etkilenen insan üzerindeki etkiyi düşünmüyor. Tek gayeleri hissedar kıymetini maksimize etmek. Şahsî özerklik ve demokrasi, nezaret kapitalizminin saldırısı altında.

Günümüzün teknoloji sanayisi, kuralsızlaştırma çağının ortasında ortaya çıktığı için büyük ölçüde sistemsiz. Bu, teknoloji devlerinin seçilmemiş hükümetler üzere davranmasına müsaade veriyor. Bu haftaki Facebook, Instagram ve WhatsApp kesintisinin tesirinin altını çizdiği üzere, bağlantı sistemleri hayat şeklimizin merkezi haline geldi. Fakat dehşet ve öfkeyi tetikleyen içeriği güçlendiriyorlar zira bunu yapmak kârlarını en üst seviyeye çıkarıyor. Kaygı ve öfke, demokrasiyi baltalayan öfkeyi besliyor.

Tüm teknoloji dünyasında ilgili üç sorunu ele almak için mevzuata muhtaçlığımız var: Güvenlik, Saklılık ve Rekabet. Üzücü gerçek şu ki, kontrolsüz teknoloji sanayisi inançlı olmayan eserler üretiyor.

Kongre, 21. yüzyıl için antitröst maddelerini güncellemeli. Facebook, Instagram ve WhatsApp’ın altı saatlik kesintisi, monopolün pek çok dezavantajı üzere şunu da ortaya koydu: Bir hizmete mutlak bağımlılık.

Tüm bunlar Mark Zuckerberg’in zihninde yanlışsız olabilir, fakat Facebook’un iş modelinin tasarımı, büyüme ve kârın şirketi yönlendiren tek faktör olduğunu gösteriyor. Son 5 yılın delillerine dayanarak, internet platformlarının demokrasiye ve kendi mukadderatını tayin hakkına karşı bir akın başlattığı söylenebilir. Seçmenler ve siyaset yapıcılar, güçlerini yine ortaya koymak için güçlerini birleştirmedikçe, kazanacakları bir savaş. 2016’dan beri savaşı kaybediyoruz, lakin güç bizde. Soru, onu kullanmaya yüreğimizin olup olmadığıdır.”


Beğendin mi? Arkadaşlarınla paylaş!

0 Yorum

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir